Manifest

Responsible Applied Artificial Intelligence vraagt om verantwoorde keuzes én aantoonbare maatschappelijke toegevoegde waarde.
Draag actief bij aan de ontwikkeling en inzet van meer verantwoorde AI-technologie.

Mensen ontwikkelen AI en gebruiken AI in uiteenlopende contexten: publiek, privaat, persoonlijk, sociaal en commercieel. De ontwikkeling van AI vraagt om schaarse grondstoffen, energie en water. Bovendien heeft AI impact op individuen, bedrijven, de samenleving én de planeet.

Hoewel regelgeving toeneemt, is voldoen aan wetgeving slechts een ondergrens. Het moet beter dan dat. Daarom hanteren wij zes uitgangspunten voor de verantwoorde ontwikkeling en inzet van AI in de praktijk:

 

De inzet van AI-toepassingen moet bijdragen aan een betere wereld, een sterke democratische rechtsstaat en een duurzame toekomst voor mens en planeet.

Wanneer een praktijkprobleem kan worden opgelost met mensenwerk, verdient dit de voorkeur boven de inzet van AI. AI-toepassingen worden alleen ingezet wanneer er een aantoonbare meerwaarde is ten opzichte van menselijk handelen.

De inzet van AI-toepassingen moet gelijke kansen en inclusiviteit bevorderen, met expliciete aandacht voor gemarginaliseerde en kwetsbare groepen in de samenleving

De inzet van AI-toepassingen moet de mens in haar waardigheid respecteren en beschermen, en ontmenselijking, uitsluiting of schadelijke machtsverhoudingen bestrijden.

Doelstelling, aansturing en eindverantwoordelijkheid voor AI-toepassingen liggen altijd bij de mens. De implementatie van AI moet menselijke regie, inzicht en handelingsruimte expliciet en actief faciliteren.

Bij de inzet van AI-toepassingen moet de impact op zowel de korte als de lange termijn worden meegewogen. Dit omvat effecten op individuen, organisaties, samenleving en planeet, en vraagt om het betrekken van relevante stakeholders in de noodzakelijke afwegingen.

Deze uitgangspunten vormen de basis voor richtlijnen voor gebruikers, ontwikkelaars, toezichthouders en opdrachtgevers:

  1. Betrek belanghebbenden en faciliteer tegenspraak. Houd rekening met de diversiteit in de samenleving, met de planeet en met toekomstige belanghebbenden. Informeer en consulteer betrokkenen, weeg verschillende belangen mee in besluitvorming, en faciliteer ruimte voor tegenspraak en adequaat ingrijpen.
  2. Maak weloverwogen en transparante keuzes. Maak expliciete, uitlegbare en transparante keuzes over de ontwikkeling en inzet van AI: waarvoor, wanneer, hoe en door wie. Gebruik de zes uitgangspunten als leidraad bij deze besluitvorming.
  3. Investeer gericht en neem verantwoordelijkheid. Maak onderbouwde keuzes over welke AI-technologie (en van welke herkomst) wordt ingezet en ingekocht, en aan welke ontwikkeling van AI-technologie wel en juist niet wordt bijgedragen.

Verantwoorde AI is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. In onderwijs en bedrijfsleven moeten huidige én toekomstige professionals ertoe worden uitgerust om naar deze uitgangspunten en richtlijnen te handelen.

Dat vraagt om ruimte om de uitgangspunten en richtlijnen actief te vertalen, er mee te experimenteren en ze te implementeren tot verantwoorde AI in de praktijk.

Toolbox

Het manifest heeft de basis gevormd voor onze RAAIT toolbox, bereikbaar én te gebruiken via de link. Wil je meer weten over hoe de toolbox tot stand is gekomen en hoe deze is opgebouwd? Bekijk dan onze pagina met meer info over de toolbox. De toolbox bevat inmiddels meer dan 30 tools om ons RAAIT manifest in de praktijk te brengen.

Heb je ideeën over hoe we het manifest een realiteit kunnen maken in Nederland en/of Europa? Wil je mee helpen met het verder ontwikkelen van onze toolbox? Of wil je graag ondersteuning bij het gebruiken, implementeren, valideren, of verfijnen van een tool uit de toolbox? Neem dan contact op met RAAIT!